ไอ้แม็ก… หมาสามัญประจำบ้าน

ฉันจำไม่ได้ว่า ระหว่างฉันกับหมาตัวแรกที่ฉันรู้จัก ใครเกิดก่อนกัน ฉันจำได้เพียงว่า เมื่อฉันรู้จักพ่อ รู้จักแม่ รู้จักตัวเอง และฉันก็รู้จัก “ไอ้แม็ก” ในเวลาไม่ต่างกัน มันโตมาพร้อมกับที่ฉันโต รูปร่างหน้าตามันก็ไม่ต่างกับหมาทั่วไป ลำตัวสีขาวสลับด้วยสีดำเป็นแผ่นๆ ตัวไม่ใหญ่ไม่เล็ก หูชัน หางตั้งเป็นวง มีขนฟูยาวเล็กน้อยที่วงหาง แม้มันจะไม่มีสิทธิออกเสียง ไม่มีตำแหน่งใดๆในบ้าน แต่มันก็ทำหน้าที่หลายอย่าง ตามแบบหมาที่ดีควรทำ มันเป็นเพื่อนเล่นของฉัน เป็นทั้งยามเฝ้าบ้าน บางครั้งก็เป็นทหารหมาคอยวิ่งนำหน้าออกอารักขายามพ่อเวลาออกไปหาของป่า …

Continue reading

พี่ น้อง

เมื่อครั้งที่ครอบครัวของฉันยังอาศัยอยู่ที่บ้านหลังแรก ตอนนั้นฉันมีพี่น้องสี่คน ทั้งหมดล้วนเป็นผู้ชาย ชัช เชาว์ ชาน และ เอก เราพี่น้องจะเรียกคำแทนตัวเองระหว่างกันว่า “เพื่อน” และเรียกคำแทนตัวเองกับพ่อแม่ว่า “น้อง…” น้องชัช น้องเชาว์ น้องชาน น้องเอก เราทั้งสี่แทบจะมีโลกเป็นส่วนตัวของพวกเรา เพราะบ้านของเราปลีกแยกออกมาจากหมู่บ้านพอสมควร เราก็เลยอาศัยพื้นที่รอบๆบ้านเป็นที่เล่นที่สนุกของพวกเราตามประสา มีต้นมะพร้าวไม่สูงเกินให้เราปีนป่ายเล่น ฉันชอบแอบปีนขึ้นไปดูลูกนกเอี้ยงในรังบนต้นมะพร้าวทุกวัน ฉันเห็นมันตั้งแต่ยังเป็นไข่ วันแล้ววันเล่าจนขนมันงอกขึ้นเต็มตัวแล้วก็ออกบินตามแม่มันไปหากิน มีจอมปลวกหลายๆลูกให้พวกเราเล่นข้าศึกพิชิตเมือง นักรบที่เก่งกล้าจะสามารถยืนหยัดถีบนักสู้ที่มาประชิดเมืองจนหัวทิ่มหัวคะมำ กลิ้งกุกกุกลงไปนอนแอ้งแม้งที่ตีนจอมปลวก แล้วผู้ชนะก็เต้นไชโยโห่ร้องดีใจแกมถากถางเยาะเย้ยผู้แพ้ แม้ว่าฉันกับชานจะรวมพลังกันเข้าพิชิต แต่ก็พ่ายเสียท่าแก่เจ้าเมืองชัชทุกครั้งไป …

Continue reading

พ่อเฒ่า แม่เฒ่า

“เฉี้ยวหล่ะ อีกอ เฉี้ยวหล่ะ” … ฉันไม่รู้ว่ามันแปลว่าอะไร แต่เป็นคำติดปากของพ่อเฒ่าในยามอารมณ์ดีที่มักตะแบงลั่น แล้วตามด้วยเสียงหัวเราะดังก้องชุดใหญ่ในขณะนั่งสูบใบจากควันโขมงอยู่บนแคร่หน้าบ้าน แล้วก็ร่ายบทหนังตะลุงโหวกเหวกเฮฮา มันเป็นคำเล่นหรือเป็นท่อนฮุกที่เป็นเอกลักษณ์ของแกเมื่อครั้งใช้พากษ์หนังตะลุง พ่อเฒ่าเคยเป็นนายหนังเมื่อครั้งยังหนุ่ม นายหนังนอกจะเป็นผู้เชิดหนังตะลุง เป็นหัวหน้าคณะหนังตะลุงแล้ว นายหนังยังเป็นคนมีชื่อเสียงไปไกล เพราะต้องเดินทางไปเล่นหนังตะลุงหลายพื้นที่หลายจังหวัด ยิ่งเป็นนายหนังหนุ่มๆยิ่งมีเสนห์ไม่น้อย เพราะนายหนังจะเก่งใช้คำพูด เจ้าบทเจ้ากลอนและมีอารมณ์ขัน ได้ยินมาว่าพ่อเฒ่าฉันก็อยู่ในข่ายนี้เช่นกัน ตอนหนุ่มๆทั้งเนื้อหอมทั้งเจ้าชู้พอตัว แถมชอบแอบเข้าวงไพ่วงไฮโลอยู่บ่อยๆ ฉันยังไม่เคยได้เห็นพ่อเฒ่าเล่นหนังตะลุงมาก่อน เพราะแกเลิกเล่นตั้งแต่ก่อนมาตั้งรกรากที่นี่แล้ว ซึ่งก็นานโข แต่ก็ยังคงมีตาเหี้ยงเพื่อนสนิทของแกที่ยังเรียกแกว่า “นายหนัง” บ่อยครั้งตาเหี้ยงจะเดินพยุงร่างผอมๆมาเยี่ยมเยียนพ่อเฒ่าเพื่อนเก่าแก่ แล้วก็นั่งรื้อฟื้นอดีตกันอย่างออกรสชาติสนุกสนานเฮฮา แถมด้วยเสียงพากษ์ เจ้าเมือง ดาบส หนูนุ้ย ไอ้เท่ง สะหม้อ เป็นระยะๆ พื้นเพเดิมของพ่อเฒ่าเป็นชาวพัทลุง ส่วนแม่เฒ่าเป็นชาวสิงหนคร พ่อเฒ่าชื่อ “เปลือน” แม่เฒ่าชื่อ “เลื่อน” ทั้งพ่อเฒ่าและแม่เฒ่าเป็นพี่คนโต พ่อเฒ่ามีน้องหลายคน แต่ฉันรู้จักเพียงตาเปลื้องและตาไข่ ส่วนน้องของแม่เฒ่าฉันรู้จักหมดทุกคน ยายลั่น ยายเลี่ยน ยายปาน ยายเนี่ยว ยายลิ่ม และตาพ่วง …

Continue reading

พ่อและแม่… ของฉัน

พ่อฉันเป็นหนุ่มหน้าตาดี แม่ฉันก็คงว่าอย่างนั้นเช่นกัน ก่อนหน้านี้พ่อฉันก็ไม่ใช่คนละแวกนี้ พ่อตามก๋งกับย่ามาปักหลักตั้งถิ่นฐานทำไร่ทำสวนอยู่ละแวกต้นๆของป่าเขาแห่งนี้ พ่อเป็นลูกคนโต และมีน้องอีกสี่คน น้าหวน น้าใจ น้าให้ และน้าดม ตามลำดับ หลังจากที่พ่อเจอและแต่งงานกับแม่ ก็เลยมาตั้งรกรากครอบครัวอยู่บนที่ดินที่พ่อเฒ่าแบ่งปันให้

พ่อฉันเคยบวชเรียนมาก่อน บรรดาญาติๆที่อายุน้อยกว่ารวมทั้งแม่ฉันก็จะเรียกพ่อว่า “หลวงจิตร” ส่วนย่ากับก๋งเรียกพ่อว่า “เณร” พ่อเป็นคนอ่อนน้อมถ่อมตน พูดจานิ่มนวล ทำงานขยันขันแข็ง มีเหตุมีผล ไม่เคยทะเลาะเบาะแว้งกับใคร จนเป็นที่รักใคร่นับถือของผู้คนทั่วไปละแวกนั้น แม้พ่อจะเรียนหนังสือได้แค่ประถมสี่ แต่พ่อก็เขียนอ่านได้คล่องแคล่ว พ่อเขียนหนังสือด้วยลายมือเป็นเอกลักษณ์สวยงามไม่เหมือนใคร อีกทั้งพ่อถนัดงานฝีมือต่างๆ อุปกรณ์เครื่องไม้เครื่องมือประจำบ้านหลายๆอย่างจึงเป็นฝีมือพ่อเองแทบทั้งสิ้น ไม่ว่า ครกตำข้าว กรงนก ไซดักปลา เบ็ดทงจับปลา พานท้ายปืน ทำตัวหลังตะลุง วาดรูปก็ฝีมือไม่หยอก

Continue reading

บ้าน… หลังแรก

บ้านหลังแรกที่ฉันจำได้ มันก็ใหญ่พอที่เราห้าคนพ่อแม่ลูกอยู่อาศัยได้ พ่อสร้างมันด้วยแรงและทรัพย์ตามอัตภาพ เป็นบ้านสองชั้นหลังคาสังกะสี เสาไม้กลมทั้งต้นไม่ใหญ่นักวางเทินอยู่บนก้อนหินทุกต้นตามแบบบ้านชาวใต้โบราณ พื้นก็เป็นดินปราศจากวัสดุปูถมแต่ก็แน่นแข็งไปตามเวลาที่เราเดินเหยียบไปมาทุกวี่วัน ในบ้านถัดจากประตูเข้าไปเป็นเฉลียงยกพื้นไว้นั่งนอนพักผ่อน ใต้ถุนเฉลียงปิดทึบตลอดมีประตูมุดเข้าออกอยู่ด้านหลังบ้านเอาไว้เป็นที่เลี้ยงเป็ดสามสี่ตัวจะได้อาศัยไว้กินไข่…

Continue reading

หมู่บ้านของฉัน

หมู่บ้านเล็กๆของฉันอยู่ห่างไกลความเจริญ ไม่มีไฟฟ้า ไม่มีถนนลาดยาง เป็นแค่ทางดินแค่รถยนต์พอวิ่งได้ จากทางลาดยางเข้ามาที่หมู่บ้านของเราระยะทางห้ากิโล สองข้างทางของถนนหรือทางดินนั้นผ่านป่ารกหรือไม่ก็เป็นสวนยางเก่าแก่อายุคงไล่เลี่ยกับพ่อของฉัน เส้นทางนี้ต้องผ่านคลองทั้งเล็กและใหญ่ถึงสี่คลอง แต่ละคลองก็มีสะพานไม้เก่าๆรถยนต์เล็กหรือใหญ่ก็ขับผ่านได้ แต่ต้องชำนาญและใจกล้าพอ ยิ่งลึกเข้ามาใกล้หมู่บ้าน สะพานก็จะยิ่งวิบากกรรม โดยเฉพาะคลองสุดท้ายก่อนถึงหมู่บ้านของเรา เราเรียกคลองเหมือง เพราะมีนายทุนในเมืองเขามาสร้างเหมืองอยู่ถัดจากคลองเข้ามาไม่ไกล เขาสร้างสะพานข้ามคลองเอาไว้ให้รถบรรทุกแร่ของเขาได้ขับผ่านได้ เขาใช้ซุงทั้งต้นทำเป็นเสาและพาดด้านบนอีกฝากละสามต้นซ้ายขวา …

Continue reading